بستر فکری پیدایش افراط گرایی اسلامی

آنچه که برخی آنرا بهار عربی خواندند و برخی دیگر بیداری اسلامی، اژدهای افراط گرائی اسلامی بود که به حرکت در آمد و جهانیان و حتی مسلمانان را با عملکرد خود به وحشت و هراس درافکند. این روزها اخبار مربوط به اعمال وحشیانه داعش همگان را متحیر ساخته است. این در حالی است که جهان اسلام در دهه های اخیر شاهد جنبش های متعدد اسلام گرائی در نقاط گوناگون چه در میان شیعیان و چه در میان سنی ها بوده است و هر یک با برافراشتن پرچم اسلام و با ادعای اجرای قوانین شریعت دست به اعمال غیر انسانی و وحشتناکی زده است. جنایاتی که با جنایات داعش در عراق و سوریه قابل قیاس است اما از آنجا که دو دهه قبل شبکه های گسترده اجتماعی و اطلاع رسانی همچون امروز وجود نداشت بسیاری از این فجایع به گوش مردم جهان  نرسید. افراط گرائی نه تنها در سطح گسترش یافته وهر روز در نقطه ای گروهی جدید سر بر می آورد، بلکه به دلایل گوناگون تعمیق نیز یافته است. اگر در جمهوری اسلامی با زور و توهین و با شلاق و حبس و جریمه نقدی حجاب را بر زنان تحمیل کرده اند و یا با ترفند هایی مثل تفکیک جنسیتی زنان را به حاشیه می رانند، اگر طالبان در افغانستان در مخالفت با تحصیل دختران آب آشامیدنی مدرسه دخترانه را مسموم می سازد، اگر بوکوحرام در نیجریه دختران خردسال را از مدرسه می رباید تا به حکم شریعت بجای تحصیل، شوهر کنند، امروز اما گروه داعش گوی سبقت از همه ربوده ، مردان ایزدی را می کشد و زنان و دختران آنان را به عنوان برده در بازار به حراج می گذارد و چنین قانون شریعت را اجرا می کند. یکی به نام شریعت سنگسار می کند، تازیانه می زند آن دیگری به نام شریعت دست و پا قطع می کند و گردن می زند و امروز داعش به نام شریعت چنان می تازد و غارت می کند و ویران می سازد و قتل عام می کند که حتی گروه های افراطی سابق بر خود را دچار ترس و واهمه می سازد تا آنجا که برخی از همین افراطی ها داعش را تروریست می خوانند برخی دیگر نسبت این گروه را با اسلام  نفی کرده و بعضی دیگر از این گروه به دلیل اعمال وحشیانه آن اعلام برائت می کند.

محارب كیست و مجازات محارب چیست؟

صدیقه وسمقی

«محاربه» عنوان یكی از جرایمی است كه در منابع فقهی در كتاب حدود آمده است. در قانون مجازات اسلامی جمهوری اسلامی ایران نیز بر همین اساس عنوانی به‌‌نام محاربه آمده است. معمولا‌ً این عنوان همراه با عنوان «افساد فی‌الارض» به كار می‌رود. از آغاز استقرار جمهوری اسلامی تاكنون افراد زیادی باعنوان محارب و مفسد فی‌الارض اعدام شده‌اند. در این نوشتار برای آشنایی دقیق با اصطلاح محاربه و این‌كه محارب كیست به پیشینه موضوع با عناوین زیر می‌پردازیم:

1ـ‌ محاربه در قرآن 2ـ محاربه در روایات 3ـ محاربه در فقه 4ـ محاربه در قانون مجازات اسلامی

موانع حاکمیت قانون در جمهوری اسلامی ایران

صدیقه وسمقی  

  

هدف جوامع بشری از برپایی دولت و حکومت ، استقرار نظم ، عدالت و امنیت در جامعه است که لازمه طندگی انسان ، به ویژه انسان متمدن بوده و هست . انسان بر اساس عقل و تجربه بهترین راهکار را برای تحقق این لوازم ضروری زندگی ( نظم ، عدالت و امنیت ) حاکمیت قانون دانسته است و به راستی که تا کنون راهکاری جز این شناخته نشده است .

به تدریج ، به موازات توسعه جوامع و نظامهای سیاسی ، مفهوم قانون و راههای حاکمیت آن نیز توسعه یافته است . قانون در نظامهای دموکراتیک و غیر دینی یک قرارداد اجتماعی است که به تایید اکثریت آحاد ملت رسیده است ، چرا که اگر اکثریت مردم یک کشور قوانین را در جهت منافع مادی و معنوی خویش ندانند و به عبارت دیگر قوانین مورد تایید آنان نباشد ، آن قوانین نزد ایشان محترم نبوده ، پایبندی به آن ممکن نخواهد بود . در نظامهای دموکراتیک و غیر دینی حکومت ، موظف به اجرای قوانین و پایبندی به این قرارداد اجتماعی است و نهاد های مردمی بر عملکرد حکومت نظارت کرده ، دولت مردان ناقض قانون را مواخذه و مجازات می کنند . اما در حکومت دینی ، قانون یک قرار داد اجتماعی امضا شده توسط مردم نیست . قوانین ، احکام و دستوراتی است که خداوند یعنی شارع و قانونگذار به واسطه نمایندگان خود ، یعنی حاکمان به مردم دیکته میکند . در نظام دینی ، قانون هنگامی محترم و معتبر شناخته می شود که به وسیله حاکم یا حاکمان امضا شود . امروزه بر پایه چنین باوری حاکمیت  قانون با چالش جدی مواجه می شود ، چرا که اقتضای این باور آنست که حاکمان خود حق ، عدالت ، امنیت ، نظم و مانند آنرا تعریف کرده ، قوانین خود ساخته رانیز با روشهای ابدایی خویش اجرا کنند . بدین ترتیب تفاوت فاحش میان اراده ملت و اراده حکومت ، شکافی عمیق میان این دو به وجود می آورد . در نتیجه اساسا فایده وجودی چنین حکومتی را نفی نموده ، بلکه وجودآنرا خسارت بارمی سازد . نگارنده در این نوشتار در صدد است با کنکاشی در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران ، نسبت میان این حکومت دینی و حاکمیت قانون و نیز موانع موجود در مسیر حاکمبت قانون را مورد بررسی قرار دهد .

تصحیح یک اشتباه

توضیح مهم: پیش از این مقاله ای با عنوان "سیره پیامبر اکرم" در اینجا منتشر شده بود که نوشته خانم صدیقه وسمقی نیست. به این وسیله اشتباه مزبور تصحیح میشود و از خوانندگان محترم پوزش میخواهیم.

سنگسار،سنتی غیر اسلامی

صدیقه وسمقی 

در عهد قدیم (1) ،عهد جدید (2) و قرآن (3) داستان ها و شواهدی وجود دارد که با توجه به آن ها به نظر می رسد رجم یا سنگسار، یکی از شیوه های مجازات در دنیای قدیم بوده است. اما همین شواهد گویای آنست که این شیوه مجازات، رایج نبوده وآن را می توان یکی از سخت ترین شیوه  .های مجازات دانست که فقط در موارد خاص اعمال می شده است .در آیین یهود سنگسار مجازات زناکاران دانسته شده است (4). در قرآن که اصلی ترین منبع اسلام است،سنگسار به عنوان یک مجازات معرفی نشده ،بلکه فقط در آیاتی چند به سنگسار(رجم) اشاره شده است .مثلا در آیه 18 سوره "یس" امده اسـت : "قالوا انا تطیرنا بکم لین لم تنتهوا لنرجمنکم و لیمسنکم منا عذاب الیم" یعنی :"منکران گفتند (ای مدعیان رسالت) ما وجود شما را به فال بد می گیریم اگر از ادعای خود دست بر ندارید شما  را سنگسار خواهیم کرد و از ما به شما رنج و شکنجه سخت خواهد رسید".

رجم در لغت به معنای راندن و طرد کردن و نیز سنگسار آمده است (5) . درآیه مذکور و دیگر آیات (که در پاورقی شماره (3) به آنها اشاره شده است) رجم را می توان، راندن و طرد کردن تفسیر نمود، و این تفسیر خللی به معنای این آیات وارد نمی کند بلکه قراینی نیز موید این معنی است .ولی از آنجا که در این مقاله بنا بر بحث تفسیری نیست ، از آن در می گذریم .چنانچه منظور از رجم در این آیات را همان سنگسار،به عنوان یک شیوه دردناک مجازات همانگونه که بسیاری از مفسرین چنین تفسیر کرده اند بدانیم،باز هم قرآن این شیوه را به عنوان یک مجازات برای هیچ جرمی پیشنهاد نکرده است .

در اینجا سوال اینست که، پس چه ضرورتی دارد در باره سنگسار بحث شود؟ باید گفت علت ضرورت بحث در این باره وجود سنگسار به عنوان یک مجازات برای "زنا" و"لواط" در منابع فقهی اسلامی است (6).بر این اساس مسلمانان به پیروی از فقها گمان می کنند که سنگسار یک سنت اسلامی والهی است . در جمهوری اسلامی ایران نیز فقها با هدف اجرای حکم الهی واسلامی ، سنگسار را در قانون مجازات اسلامی آورده اند(7)،وهر از گاهی شنیده می شود که در گوشه و کنار سرزمین ایران این مجازات اعمال می گردد.

در این مقاله به منظور بررسی میزان اعتبار حکم فقهی سنگسار ، چند موضوع را مورد بررسی قرار می دهیم:

1-مجازات فحشا در قرآن

2-بررسی دو نمونه از اسناد سنگسار از جهت سند و محتوا

3-تعارض سنگسار با قرآن